Hałas rujnuje życie mieszkańcom polskich miast. W piątek kolejny protest w Warszawie

Hałas to coś więcej niż tylko uciążliwość i element życia w mieście. Kiedy przekracza dopuszczalne normy, szkodzi psychice. Niestety władze polskich metropolii robią niewiele, żeby to zmienić. Dlatego mieszkańcy biorą sprawy we własne ręce.
Motocyklista na jednym kole przed Kancelarią Premiera w Al. Ujazdowskich
fot. Grażyna Jaworska
  • Celem protestu antyhałasowego "Ciszej, proszę!" jest zwrócenie uwagi władz i opinii publicznej na konieczność opowiedzenia się polityków, urzędników oraz policji za stroną społeczną;
  • Konieczność podjęcia pilnych działań/kontynuowania prac w związku z nieuregulowanymi imprezami i wyścigami na drogach;
  • Potrzeba usunięcia luk prawnych umożliwiających funkcjonowanie nadmiernie hałaśliwych pojazdów i imprez masowych;
  • Spowodowanie skutecznego egzekwowania już obowiązujących przepisów;
  • Nakłonienie parlamentarzystów w Sejmie do kontynuowania prac nad inicjatywą MJN dotyczącą fotoradarów akustycznych bez zbędnej zwłoki.

Hałas jest szkodliwy dla zdrowia tak samo jak smog. Z tym drugim władze polskich miast próbują sobie radzić, z niezłym skutkiem. Tym pierwszym nie bardzo się przejmują. To sprawia, że życie w centrum metropolii może zmienić się w koszmar. Warto uściślić, że nie chodzi o typowe dźwięki, które są immanentną częścią przestrzeni miejskich, tylko o hałas przekraczający określone przez specjalistów normy. Niestety, działają tylko w teorii, bo nikt nie egzekwuje ich przestrzegania, chociaż istnieją odpowiednie przepisy.

Zobacz wideo Motocyklista przekroczył prędkość o ponad 110 km/h

Jak wyglądają polskie normy określające dopuszczalny poziom hałasu aut i motocykli?

Normy hałasu w Polsce przewidują, że pojazdy nie mogą przekraczać określonej liczby decybeli. Przepisy w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia. W przypadku samochodów osobowych to od 93 dB do 96 dB, a dostawczych: 93 lub 102 dB w zależności od silnika (z zapłonem iskrowym lub samoczynnym), bo diesle są głośniejsze. Jeśli chodzi o motocykle norma zależy od pojemności silnika. Te z silnikiem do 125 cm3 (w tym większość skuterów) nie mogą przekroczyć 94 dB, a z większym - 96 dB. Inne pojazdy (autobusy, ciężarówki, quady itp.) mogą hałasować z natężeniem 98/108 dB, a ciągniki rolnicze do 105 dB. Badany dźwięk nie może przekraczać normy o więcej niż 5 dB. To i tak bardzo dużo.

Trzeba dodać, że pomiar musi być przeprowadzany na stanowisku diagnostycznym w odległości pół metra od końcówki wydechu. To ważne, bo wraz z odległością hałas radykalnie maleje. Jeśli pojazd przekracza dopuszczalne normy, nie uzyska homologacji pozwalającej poruszać się po drogach. To samo dotyczy akcesoryjnych tłumików. W przypadku motocyklowych producenci stosują specjalne wkładki, które ograniczają poziom hałasu do przepisowego, ale można je wyjąć tam, gdzie to legalne. Domyślnie chodzi o niektóre tory wyścigowe, ale oczywiście decyzja należy do użytkownika.

Co z tego, że w Polsce są normy i przepisy, skoro mało kto ich przestrzega

Wszystko byłoby OK, gdyby ktokolwiek przestrzegał tych przepisów i ktoś to egzekwował. To samo dotyczy ograniczeń prędkości. Połączenie zamiłowania Polaków do łamania prawa zmienia życie części z nich w prawdziwy koszmar. Od dekad (co najmniej od 1969 roku) są przeprowadzane badania wpływu hałasu na zdrowie i mamy niezaprzeczalne dowody, że regularne narażanie się na głośne dźwięki potęguje przypadki depresji i demencji. Hałas transportowy sprawia, że mamy zaburzenia snu, lęki, podwyższony poziom stresu, a dzieci cierpią na problemy rozwojowe. Tak wynika m.in. z analizy przeprowadzonej na zlecenie Europejskiej Agencji Środowiska, którą przytacza Instytut Ekologii Akustycznej.

Wielu kierowców przekracza prędkość w terenie zabudowanym, ale tylko nieliczna grupa zmienia tłumiki na nieprzepisowe, a później używa swoich stalowych rumaków do prób przyspieszenia od świateł do świateł albo nielegalnych pseudowyścigów na publicznych drogach. Niektórzy dodatkowo piłują motory na wysokich obrotach nawet na światłach, ponieważ sprawia im to tak dużą przyjemność. Robią to w weekendy albo wieczorami, kiedy na ulicach jest pusto. Tak się składa, że większość ludzi chce wtedy odpoczywać albo spać, ale zamiast tego wariują z powodu ryku.

Kolizja lamborghini z hondą w centrum Warszawy
Kolizja lamborghini z hondą w centrum WarszawyTomasz Żaroń 'Carlos 92'

Władze miast nie przejmują się hałasem. Gdynia jest chlubnym wyjątkiem i pokazuje, że "można"

Jak ograniczyć problem hałasu? Jest wiele sposobów, ale władze miast z nich nie korzystają. Można przeprowadzać regularne kontrole pojazdów, badać poziom hałasu, zabierać dowody właścicielom, jeśli tłumiki ich aut albo motocykli przekraczają normy oraz karać ich mandatami. Można zainstalować radary akustyczne albo zbudować progi zwalniające. Wreszcie można zakazać wjazdu niektórych pojazdów w pewnych godzinach i rejonach miast.

Większość władz polskich metropolii tego nie robi. Chlubnym wyjątkiem jest Gdynia, która wzięła się za hałasujących kierowców dekady temu. Na odcinku ul. Świętojańskiej obowiązuje zakaz ruchu motocykli. Za niesubordynację części motocyklistów cenę płacą wszyscy użytkownicy jednośladów. Trudno, zdrowie mieszkańców jest ważniejsze, przyjezdni muszą się dostosować. Władze Gdyni planują kolejne, bardziej radykalne zakazy, ale są one wyjątkiem. Dlatego mieszkańcy biorą sprawy we własne ręce.

Krakowianie od lat ostrzegali przed szalejącymi kierowcami. W końcu wydarzyła się tragedia

Mieszkańcy Krakowa od lat alarmowali policję i urzędników magistratu, że hałas i niebezpieczna jazda na Podgórzu rujnują im życie. Przynajmniej jeden z nich przedstawił na to dowody w dramatycznym wpisie na Facebooku. Zdecydował się go udostępnić po tragicznym wypadku na ul. Solnej. Policja twierdzi, że ulica nie była „szczególnie niebezpieczna". Być może nie, ale już zachowanie kierowców tak.

Warszawiacy co najmniej od 2024 roku próbują wpłynąć na władze Śródmieścia, żeby zrobiły coś z szalejącymi kierowcami w nieprzepisowych samochodach i motocyklach. Jeden z mieszkańców tej dzielnicy, Alan Grinde, założył fundację Instytut Ekologii Akustycznej i zainicjował kampanię "Wiele hałasu o hałas". W ten sposób organizuje mieszkańców i zbiera środki na oddolne działania  społeczne. Chodzi między innymi o pozwanie miasta do sądu i oskarżenie władz o zaniedbania. W protesty przeciwko hałasowi w Warszawie angażują się radni stowarzyszenia "Miasto Jest Nasze", którzy w 2025 roku złożyli na ręce marszałka Sejmu petycję o zmianie przepisów. Podpisało się pod nią 20 tys. osób.

Protest "Ciszej, proszę!" zacznie się w piątek o godz. 18:00 na pl. Centralnym

Mimo to nic się nie dzieje. Dlatego Warszawiacy postanowili przejść od słów do czynów. W najbliższy piątek o godz. 18:00 MJN zorganizuje już drugi protest przeciwko hałasowi pod hasłem „Ciszej, proszę! Zacznie się na Placu Centralnym, pod Pałacem Kultury i Nauki. Później demonstranci pomaszerują do Placu Bankowego pod Urząd m. st. Warszawy (Plac Bankowy 3/5) i zakończą protest przed Pałacem Mostowskich, w którym mieści się Komenda Stołeczna Policji (ul. Nowolipie 2). Jeśli mieszkasz w stolicy i też masz dość hałasu powodowanego przez ścigających się kierowców, dołącz do demonstracji.

Tu naprawdę nie chodzi o odbieranie ludziom wolności do jazdy ani ograniczanie ich praw obywatelskich, tylko o trochę empatii i wzajemnego szacunku. Osoby przyjeżdżające w okolice czyichś domów nie mają prawa uprzykrzać im życia i niszczyć zdrowia. To nie przesada. Spytajcie kogoś, kto mieszka w Al. Niepodległości, na ul. Puławskiej albo w ścisłym centrum. Gdyby uliczni ściganci szanowali przepisy, spokój i zdrowie innych ludzi, problemu by nie było. Prędzej czy później zniknie, bo wbrew pozorom z roku na rok kultura jazdy po polskich drogach rośnie, liczba wypadków spada, a zachowania kierowców się cywilizują. Powoli radzimy sobie z agresją, przekraczaniem prędkości i brawurową jazdą. Hałas też ograniczymy, jeśli będziemy konsekwentnie wywierać silną presję na władze samorządowe i pamiętać o tym w trakcie następnych wyborów.

Więcej o: