Chcesz wejść do fabryki samochodów? Przygotuj się na kilka ograniczeń. Żadnych zdjęć! – to ostrzeżenie powtarzano wiele razy, zanim jeszcze wszedłem na teren hal produkcyjnych w jedynej fabryce KIA w Europie. A ta położona jest całkiem blisko polskiej granicy. Koreańczycy wybrali słowacką Żylinę. To zaledwie niecałą godzinę jazdy od naszego kraju. Najbliższe przejście to Zwardoń.
Bliskość przejścia granicznego ma swoje atuty. Koreańczycy pozyskują bowiem pracowników z całego regionu. Firmowe autobusy krążą w promieniu aż 90 km od fabryki. Jeden z nich codziennie przejeżdża obok terminala w Zwardoniu. A z połączenia korzystają także nasi rodacy. Praca w KIA wydaje się całkiem kusząca dla mieszkańców przygranicznych miejscowości. Ile zarabiają? Na to pytanie nie uzyskałem odpowiedzi.
Łatwiej uzyskać odpowiedź na pytanie co produkują. Zakłady KIA w Żylinie to europejski przyczółek koncernu. A to oznacza przede wszystkim te samochody, które cieszą się dużą popularnością. Słowacy zaczynali od Ceeda pierwszej generacji i Sportage numer 2. W tym roku pożegnali już na dobre Ceeda kombi i hatchback czy ProCeed. Na linii produkcyjnej pozostał Sportage (w 2024 r. stanowił aż 63 proc. całkowitej produkcji) i XCeed (29 proc.). A co w zamian za kompaktowe kombi i hatchbacka? Elektryczne EV4. Pierwszy model na prąd od KIA, który nosi oznaczenie "Made in Europe".
Trzy jakże różne modele samochodów w jednej fabryce. Czy na ich potrzeby trzeba stawiać osobne linie produkcyjne? Nic z tego! Okazuje się, że Koreańczycy tak zaplanowali produkcję, że wszystkie modele znajdują się na tej samej linii montażowej. I tak oto jeden za drugim jadą nadwozia (słowacki zakład ma własną tłocznię, spawalnię i lakiernię) Sportage, XCeed i EV4. Dla pracowników to dodatkowe wyzwanie. Muszą bowiem szybko przestawiać się zależnie od auta.
Produkcja elektrycznego EV4 bardzo odróżnia się od spalinowych samochodów. Największą różnicę łatwo wychwycisz na stanowisku mocowania zawieszenia i układu napędowego. A napęd elektryczny (bez akumulatora) jest wyraźnie mniejszy od spalinowego. Oczywiście montaż trwa równie krótko. Niemniej robot dźwiga mniejszy ciężar w przypadku KIA EV4.
Gdy odwiedziłem fabrykę KIA to produkcja elektrycznego kompaktu dopiero się rozkręcała. A na samym początku łatwiej o błędy. A ich konsekwencje mogą być dotkliwe. Sam się o tym przekonałem, gdy tuż przede mną pracownik musiał zatrzymać linię produkcyjną. Wszystko z powodu jednej drobnej spinki do instalacji elektrycznej w nadkolu samochodu. A tej nie zamocował jeden z pracowników.
Spinka. Z pozoru drobny element. A skoro jej zabrakło to wiązka elektryczna zwisała tak, że podczas montażu zespołu napędowego została zakleszczona i zmiażdżona. Zespół na stanowisku szybko jednak zareagował. Wyciągnęli wiązkę i prawidłowo osadzili napęd. Auto szybko oznaczono, by na końcu linii produkcyjnej trafiło na wydzielone stanowisko kontrolne. Tam zajmą się naprawą, by samochód stał się w pełni sprawny, zanim trafi do nabywcy.
Zapytasz o wydajność? W ciągu godziny z taśmy produkcyjnej zjeżdża ponad 60 samochodów. W skali roku to już ok. 350 tys. egzemplarzy. A prócz tego jeszcze ponad pół miliona silników (a ściślej to 540 tys.). Znamienne, że wśród montowanych pojazdów wiele miało kierownicę po innej stronie niż przywykliśmy w Polsce. A to nie przypadek. Okazuje się, że 18 proc. samochodów z zakładów w Żylinie trafia do Wielkiej Brytanii. Na kolejnych miejscach znalazły się Niemcy (11 proc.), Hiszpania (9 proc.), Polska (8 proc.) i Włochy. Nasz przewodnik z nieskrywanym smutkiem dodał, że w kraju pozostaje dość niewiele samochodów. Słowacki rynek to ledwie nieco ponad 2 proc. całkowitej produkcji zakładu. Skromnie, nieprawdaż?
Bardzo ciekawie prezentowała się końcówka linii produkcyjnej. Gotowe samochody zjeżdżają na stanowiska kontrolne. Tam przechodzą szybki sprawdzian (także szczelności w odpowiedniej myjni) i diagnostykę. Jest także pierwsza selekcja. W przypadku wykrycia wad egzemplarze trafiają na wydzielone stanowiska, na których mechanicy zajmą się niezbędnymi poprawkami. Przy okazji wyszło na jaw jak długi dystans pokonuje nowo wyprodukowany samochód, zanim trafi do transportu. Typowy przebieg samochodu po opuszczeniu fabryki to 5-7 km.
Wizytę w słowackiej fabryce KIA zapamiętałem jeszcze z jednego powodu. Mogliśmy spróbować wyrobów lokalnej stołówki. A w niej szybko przekonałem się o mojej marnej znajomości języka słowackiego. Dopóki nie spróbowałem to byłem przekonany, że otrzymałem klasykę lokalnej kuchni – słynny smazeny syr. Zamiast smażonego sera była jednak ryba. Całkiem smaczna jak na standardy zbiorowego żywienia. Niemniej jeśli nadarzy się kolejna okazja, to zwrócę większą uwagę na menu. Materiał został zrealizowany na wyjeździe sfinansowanym przez KIA Polska Sp. z o.o. Firma nie miała wpływu na powyższą treść, ani wglądu w tekst przed publikacją.