Tego jeszcze nie było. Przewieźli cały kościół. To najpiękniejszy budynek w tym kraju

W północnej Szwecji, w Kirunie, odbyła się wyjątkowa operacja inżynierska. Okazuje się, że bez demontażu, cały zabytkowy kościół Kiruna Kyrka został przewieziony transportem drogowym na nowe miejsce oddalone o około 5 km.
Ludzie obserwują, jak stary drewniany kościół w Kirunie jest przenoszony podczas dwudniowej podróży do nowej lokalizacji obok cmentarza, aby uchronić jego drewniane ściany przed osiadaniem gruntu i rozbudową największej na świecie podziemnej kopalni rudy żelaza w Kirunie w Szwecji, 19 sierpnia 2025 r. - zdjęcie ilustracyjne
Fot. REUTERS/Leonhard Foeger

Szwedzi zorganizowali niezwykły konwój. Aż trudno uwierzyć, że przetransportowany został cały kościół, o którym mówi się, że jest najpiękniejszym budynkiem w kraju. Dlaczego podjęto decyzję o przeniesieniu wyjątkowej budowli? Otóż ruch podziemnej kopalni rud żelaza spowodował osłabienie podłoża, co zagrażało zawaleniem niektórych budynków w mieście, w tym zabytkowego kościoła Kiruna Kyrka. W związku z obawą o bezpieczeństwo ludzi, Szwedzi rozpoczęli wieloletni proces przesiedleńczy mieszkańców kilka kilometrów dalej na wschód do nowego centrum miasta, a przetransportowanie kościoła w całości było spektakularnym akcentem w temacie relokacji aglomeracji.

Zobacz wideo

Drewniany kościół luterański w stylu saamskim

Kiruna, która jest najdalej na północ wysuniętym miastem Szwecji, położona 200 kilometrów za kołem podbiegunowym, to miasto skupiające około 23 tys. mieszkańców, w tym m.in. rdzenną ludność Saamów. Okolice miasta, znane m.in. z białych nocy, jak i zorzy polarnej, przyciągają turystów do szwedzkiej Laponii przez cały rok.

Świątynia Kiruna Kyrka została wzniesiona na wzgórzu w 1912 roku i jest jedną z największych drewnianych konstrukcji w Szwecji. Dla lokalnej społeczności to ważny punkt kulturowy i duchowy. Kościół powstał w ramach daru od państwowej firmy górniczej LKAB. Sama kopalnia w Kirunie, która jest największą podziemną kopalnią rudy żelaza na świecie, pochodzi z 1910 roku. W 2001 roku Szwedzi w plebiscycie przeprowadzonym przez Ministerstwie Kultury uznali drewnianą świątynię za "najlepszy budynek wszech czasów, wzniesiony przed 1950 rokiem".

Przeprowadzka kościoła
Przeprowadzka kościołaFot. REUTERS/Leonhard Foeger

Imponująca operacja logistyczna

Przedsięwzięcie relokacji kościoła przyciągnęło uwagę zarówno mieszkańców, jak i mediów na całym świecie. Zamiast tradycyjnej rozbiórki i ponownego wznoszenia budowli, podjęto decyzję o przeniesieniu całego kościoła w nowe miejsce. Ta nietypowa akcja udowadnia, że nowoczesna technika pozwala na realizację operacji, które jeszcze kilkadziesiąt lat temu wydawałyby się niemożliwe. Transport trwał dwa dni (19-20 sierpnia), a akcja logistyczna była transmitowana na żywo przez szwedzką telewizję SVT.

Kościół ważący ok. 672 tony, wcześniej został starannie zabezpieczony. Inżynierowie wzmocnili fundamenty i wykonali specjalne platformy, na których cały budynek został osadzony (dwie platformy typu SPMT o 28 osiach, każda zdolna udźwignąć 48 ton na oś). Następnie, przy pomocy potężnych pojazdów transportowych, rozpoczęto jego powolną podróż do nowego miejsca przeznaczenia. Drogi zostały specjalnie poszerzone z 9 do 24 metrów, a nawet usunięto wiadukt drogowy przeszkadzający w transporcie. Prędkość jazdy kościoła wynosiła od 0,5 do 1,5 kilometra na godzinę.

Ludzie obserwowali to wydarzenie z dużym zainteresowaniem. Dla wielu była to niezwykła okazja, by zobaczyć, jak tradycja i historia spotykają się z technologią i inżynierską precyzją. Transport budynku nie tylko ocalił wartościowy zabytek, ale również pozwolił mu zyskać drugie życie w nowym otoczeniu. Koszty operacji nie zostały ujawnione. Eksperci szacują, że mogą wynosić około 500 mln koron szwedzkich (ok. 52 mln dolarów). Ponowne otwarcie kościoła Kiruna Kyrka w nowej lokalizacji planowane jest na koniec 2026 roku.

 
Więcej o: