Niemieckie miasto Zittau ma dość dłużników. W miejscowości, w której mieszka 25 tys. osób, jest 16,8 tys. niespłaconych roszczeń. Te oznaczają kwotę 2 mln euro. To zasadnicza wyrwa w budżecie gminy. Dlatego jej władze postanowiły przestać "patyczkować się" z dłużnikami.
Nową metodą "zachęcania" dłużników do spłacania zaległości w stosunku do miasta są tzw. osłony zaworowe lub też monitory zaworowe. To niewielkie urządzenia przypominające blokadę hamulca w motocyklu. Te zakłada się na zawory w kołach pojazdu, a następnie zamyka specjalnym kluczem. Ich działanie jest proste. Gdy pojazdu ruszy z miejsca, zawór zacznie stopniowo upuszczać powietrze z koła. Pojazd złapie gumę mniej więcej po 500 metrach od ruszenia z miejsca.
Jak zdjąć taki zawór? No właśnie... Do tego potrzebny jest specjalny klucz. Ten znajduje się tylko w posiadaniu władz miasta. Władze z kolei nie zdejmą zaworu do momentu, w którym dłużnik nie ureguluje płatności. "Tak więc do momentu spłacenia długu samochód staje się praktycznie bezużyteczny" – pisze w swoim materiale redakcja MDR, donosząca o nowym pomyśle władz Zittau.
Kluczowe jest to, że specjalne zawory nie będą zakładane w aucie każdego dłużnika. "Dopiero po zbadaniu w indywidualnych przypadkach, zwykle po wielu nieudanych próbach i innych działaniach windykacyjnych" – podkreślają władze Zittau w rozmowie z redakcją MDR.
Ponoć rozwiązanie jest naprawdę skuteczne. Dłużnicy od razu po montażu zaworu, kontaktują się z władzami miasta celem spłacenia zadłużenia. Niestety budzi też pewne kontrowersje. Zasadnicze ma ADAC. Spuszczanie powietrza z koła, zdaniem automobilklubu, pogarsza bezpieczeństwo i potęguje ryzyko poważnego wypadku. Kto z kolei miałby za niego odpowiadać?
Władze Zittau odpierają jednak podobne zarzuty. Po pierwsze dlatego, że utrata ciśnienia w kole nie jest nagła, a stopniowa. Po drugie kierowca jest informowany o takiej możliwości. Na początek za sprawą żółtego zaworu przy kole. Wyraźnie go widać. Poza tym poprzez czerwoną naklejkę na szybie w polu widzenia. Prowadzący rusza zatem pojazd wyłącznie na własną odpowiedzialność.
Monitory zaworów to rozwiązania proste i tanie. Tańsze w zakupie i stosowaniu od blokad kół. Dlatego aktualnie zaczęło ich używać Zittau. Od lat pojawiają się jednak także w innych niemieckich miastach. W Dreźnie są stosowane od 2005 r. W 2024. zostały użyte 60 raz. W 47. przypadkach sprawa zakończyła się spłatą zadłużenia. To daje blisko 80-proc. skuteczność. Pojawiają się także w Gorlitz. Tu jednak używa się ich sporadycznie. W 2024 r. przypadków takich było tylko 6.
Wiele wskazuje na to, że nowa moda nie zatrzyma się na Zittau. Bo o podobnym pomyśle rozmawiają już np. włodarze Lipska. Lipska, którego mieszkańcy mają aż 315 mln euro nieuregulowanych należności. Zawory nie są zatem sposobem złośliwego rozwiązywania problemów, a raczej rozpaczliwego krzyku. Władze niemieckich miast po prostu nie mają już siły na walkę z dłużnikami.