Unia Europejska idzie w kierunku dekarbonizacji. I fakt ten odnosi się nie tylko do pozyskiwania energii, produkcji czy aut osobowych. Celem obranym przez UE są także autobusy. W efekcie choć pojawiają się programy na dofinansowanie zakupu przez samorządy autobusów, które będą realizować przewozy o charakterze użyteczności publicznej na poziomie powiatowym, o tyle środki można zdobyć tylko na pojazdy elektryczne lub wodorowe.
Autobusy typu BEV od lat sprawdzają się w miastach. Idealnie pokazuje to przykład Warszawy, Krakowa czy Trójmiasta. Podczas realizacji połączeń na szczeblu powiatowym niestety tak wielu zalet już nie mają. Podstawowy problem z nimi jest jeden i dotyczy znaczącego wzrostu kosztów eksploatacji. W efekcie samorządy powiatowe i gminne muszą ciąć siatkę połączeń. Za te same pieniądze są w stanie zrealizować mniejszą liczbę kursów.
Kłopotliwa eksploatacja BEV-ów w powiatach niestety zbiega się w czasie z dwiema mocno niekorzystnymi tendencjami legislacyjnymi. Samorządowcy nie chcą zatem biernie przyglądać się sytuacji i apelują o zmiany. O sprawie donosi Portal Samorządowy.
Pierwszy z problemów dotyczy programów dofinansowujących zakup nowoczesnego taboru autobusowego. Do niedawna ze środków Unii Europejskiej dało się kupić nie tylko pojazdy elektryczne, ale i niskoemisyjne, a więc hybrydy i MHEV-y. Teraz możliwość ta została usunięta. Pieniądze dostaje się wyłącznie na BEV-y.
Dodatkowo przygotowywana jest właśnie nowelizacja ustawy o publicznym transporcie zbiorowym. W jej ramach ma się pojawić zapis mówiący o tym, że warunkiem uzyskania rządowej dopłaty do połączeń realizowanych przez samorząd, ma być nowoczesność autobusu. Od 2036 r. pojazdy takie nie będą mogły być starsze niż 15 lat.
Jak przekonują samorządy, to autobusy z napędem spalinowym oraz autobusy MHEV w największym stopniu odpowiadają uwarunkowaniom ekonomicznym i technicznym realizacji transportu publicznego na poziomie powiatowym. Ich zakup również powinien być finansowany ze środków UE. Dlatego Związek Powiatów Polskich wkracza do akcji i oczekuje debaty na temat zmian. ZPP chce poruszyć ten temat podczas debaty w Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego.
Sprawa zdaniem ZPP jest poważna z prostego powodu. Dalsze forsowanie napędów BEV sprawi, że samorządy wpadną w jedną z dwóch pułapek. Albo zaczną kupować autobusy elektryczne i z uwagi na wzrost kosztów zlikwidują część połączeń, albo zrezygnują z modernizacji floty pojazdów i również zlikwidują część połączeń z uwagi na brak dopłat. W obu przypadkach scenariusz prowadzi do pogłębienia wykluczenia komunikacyjnego Polski powiatowej, z którym rząd i samorządy walczą od dobrych kilku lat.